"Tylko dwie grupy ludzi narzekają na podatki - kobiety i mężczyźni."
Fundacje prywatne prawa liberyjskiego
Wzorowana na prawie austriackim, Liberyjska Ustawa o Fundacjach Prywatnych została dodana do Ustawy o Korporacjach Biznesowych (BCA) jako Rozdział 60 w roku 2002. Fundacja Liberyjska jest korzystna dla osób pragnących prostej struktury posiadania/ochrony aktywów, mającej na celu zapewnianie beneficjentom dochodu z aktywów. Chociaż spółki i fundacje rejestrowane w Liberii posiadają nominalną siedzibę w stolicy kraju, Monrovii, to w rzeczywistości rejestr handlowy jest zarządzany przez prywatną firmę z siedzibą w Stanach Zjednoczonych, która posiada placówki m.in. w Zurichu, Hamburgu, Londynie i Tokio. Jest to dokładnie ta sama firma, która z wielkim powodzeniem prowadzi od przeszło pół wieku liberyjski rejestr statów. Zapewnia to bardzo wysoki poziom merytoryczny usług rejestru handlowego, szybkość działania i stabilność otoczenia prawnego.
W Liberii nie ma podatku od darowizn w momencie zakładania Fundacji, a dochody generowane przez Fundację są zwolnione z podatku w Liberii. Jednakże, dochody wypłacane przez Fundacje swoim beneficjentom, z chwilą ich zgłoszenia, mogą podlegać lokalnemu opodatkowaniu w ich miejscu zamieszkania.
Ponieważ aktywa Fundacji pochodzą z darowizny, darczyńca nie otrzymuje w zamian żadnej zapłaty. Fundacja staje się właścicielem darowanych jej aktywów, i jako taka, posiada odrębną osobowość prawną. To właśnie w tym obszarze Fundacje zasadniczo różnią się od zarządów powierniczych (np. trustów), ponieważ zarządy powiernicze nie mają osobowości prawnej. W wypadku zarządu powierniczego, tytuł prawny do jego aktywów jest posiadany w imieniu powiernika.
Jednym z dokumentów wymaganych przez Liberię w czasie rejestracji Fundacji jest Świadectwo Aktywów Początkowych podpisane przez jej funkcjonariuszy. To oświadczenie musi potwierdzać, że aktywa o wartości co najmniej US$10.000 zostały darowane Fundacji.
Z chwilą otrzymania Świadectwa Aktywów Początkowych, Rejestr wyda ‘Certyfikat Uznania Oświadczenia o Wartości Aktywów Początkowych’. Szczególne aktywa darowane w czasie rejestracji nie muszą być nazwane i dodatkowe aktywa mogą zostać darowane w każdym czasie, znowu bez żadnego publicznego zapisu ich wartości czy źródła.
W odróżnieniu od zarządów powierniczych, z chwilą umieszczenia aktywów w Fundacji, nie mogą one zostać wycofane przez darczyńcę. Oświadczenie dotyczące darowanych aktywów musi być też ujęte w Akcie Darowizny podpisanym przez darczyńcę i złożonym wraz z wnioskiem o rejestrację. Akt nie zostaje w aktach, lecz zostaje zwrócony Fundacji wraz z Certyfikatem Uznania Dokumentów wydanym przez Rejestr. ‘Wyciąg Danych Aktu Darowizny’, podpisany przez Sekretarza Fundacji, składany jest do akt Rejestru. Imiona i nazwiska, adresy i wzory podpisów wyznaczonych funkcjonariuszy i Sekretarza, oraz dane adresowe doręczeń dokumentów dla darczyńcy są ujęte w tym Wyciągu.
Nazwa darczyńcy nie pojawia się w Wyciągu, a zatem nie musi być podana do publicznej wiadomości. Ponadto, dopuszcza się więcej niż jednego darczyńcę, i nie ma żadnych ograniczeń co do rezydencji czy narodowości darczyńcy. Jednak darczyńca nie może działać jako funkcjonariusz ani zostać mianowany Sekretarzem Fundacji, lecz może uczestniczyć w jej radzie nadzorczej, jeśli taka zostanie wyznaczona. Co więcej, darczyńca może być jednym z beneficjentów.
Zarządzanie Liberyjską Fundacją spoczywa na jej funkcjonariuszach, którzy są zwykle zawodowymi administratorami. Funkcjonariusze ustalają podział dochodu i kapitału zgodnie z instrukcjami darczyńcy.
Należy wyznaczyć co najmniej trzech funkcjonariuszy, a co najmniej dwóch funkcjonariuszy musi być osobami fizycznymi. Jeden z funkcjonariuszy może też działać jako Sekretarz, i Sekretarzem może być osoba prawna. Oświadczenia Zgody na Działanie dla każdego funkcjonariusza oraz dla Sekretarza muszą zostać złożone wraz z wnioskiem o rejestrację Fundacji, a składa się je w Rejestrze wraz z Wyciągiem.
Podobnie jak w wypadku darczyńcy, nie ma żadnych ograniczeń co do rezydencji czy narodowości funkcjonariuszy i/lub Sekretarza. Funkcjonariusze mogą delegować swoje uprawnienia na siebie nawzajem.
Dla pomocy w zarządzaniu Fundacją, funkcjonariusze mogą postanowić wyznaczyć Radę Nadzorczą złożoną z co najmniej trzech osób fizycznych. Liberyjska Ustawa o Fundacjach pozwala, by darczyńca był członkiem Rady Nadzorczej.
Rada Nadzorcza musi zostać założona jako organ niezależny od jej funkcjonariuszy i beneficjentów. Rada działa jak Protektor zarządu powierniczego. Podobnie można też wyznaczyć audytorów. Zasady proceduralne prowadzenia Fundacji są określone w Statucie Zarządu, dokumencie bardzo podobnym w zakresie do regulaminu korporacji. Statut jest podpisany przez darczyńcę i składany wraz z wnioskiem o rejestrację Fundacji. Podobnie jak Akt Darowizny, Statut Zarządu nie zostaje w aktach, lecz zostaje zwrócony Fundacji wraz z Certyfikatem Uznania Dokumentów wydanym przez Rejestr.
Typową funkcją Fundacji Liberyjskiej jest zapewnienie beneficjentom dochodu pochodzącego z aktywu(ów) darowanych jej przez darczyńcę(ów). Jak nakreślono powyżej, darczyńca zapewnia wytyczne jak Fundacja ma być zarządzana a także określa kim będą beneficjenci, jakie płatności mają oni otrzymywać, oraz kiedy płatności winny następować.
O ile funkcjonariusze fundacji muszą znać nazwiska beneficjentów, takich informacji nie trzeba składać w Rejestrze. Darczyńca może też podać dalsze wskazówki ku pomocy funkcjonariuszom w zarządzaniu Fundacją w formie Listu Życzeń, oraz wedle uznania zmieniać beneficjentów.
List Życzeń jest wewnętrznym dokumentem, a tym samym nie jest składany w Rejestrze. Podobnie jak w wypadku wszystkich podmiotów liberyjskich, instrukcje założycielskie będą przyjmowane tylko od zawodowych pośredników, takich jak uznane przedsiębiorstwa, managerowie spółek i powiernictw, prawnicy, banki i firmy księgowe. Arkusz instrukcji z wzorami formularzy ‘Rejestracja Fundacji Prywatnej’ jest dostępny dla klientów na życzenie. Instrukcje utworzenia Fundacji można złożyć przez dowolne biuro LISCR, a złożenie Świadectwa Rejestracji w w Rejestrze może być dokonane tego samego dnia.
Z chwilą utworzenia, obowiązkowa roczna deklaracja dla Fundacji, podpisana przez Sekretarza, musi być składana w Rejestrze. Roczna deklaracja musi potwierdzać, że informacje złożone w Wyciągu pozostają poprawne, oraz że prowadzone są właściwe rachunki. Deklaracje roczne nie są dostępne publicznie.
Liberyjska Fundacja Prywatna zapewnia doskonałą strukturę holdingową dla wschodzących imperiów finansów i aktywów, jednocześnie dystansując darczyńcę od zdarzeń w innym wypadku podlegających opodatkowaniu. Fundacja pozwala by dochód generowany z aktywów w posiadaniu Fundacji był dostępny dla darczyńcy i następnie jego spadkobierców zgodnie z (zmiennymi) życzeniami darczyńcy/powierzającego. Jednocześnie Fundacja nie narusza rodzinnej działalności generującej majątek (przedsiębiorstwo transportowe, hotele, nieruchomości, licencje, tantiemy, produkcja czy usługi).