"Tylko dwie grupy ludzi narzekają na podatki - kobiety i mężczyźni."
Mity na temat wykorzystania bankowości offshorowej
[2009.08.21] W potocznym mniemaniu wykorzystanie zagranicznej bankowości do optymalizacji obciążeń fiskalnych polega na zakładaniu zagranicznych rachunków bankowych i niedeklarowaniu znajdujących się na nich dochodów fiskusowi. Nic bardziej błędnego.
Po pierwsze, zakładanie tego rodzaju rachunków bankowych przez osoby fizyczne samo w sobie może stanowić w pewnych okolicznościach przestępstwo skarbowe. Rezydent, który bez wymaganego zezwolenia dewizowego albo wbrew jego warunkom otwiera bądź utrzymuje rachunek w banku lub oddziale banku mającym siedzibę w kraju trzecim, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych (tak: art. 104 § 1 kodeksu karnego skarbowego).
Po drugie, niedeklarowanie fiskusowi dochodów zgromadzonych na takim rachunku stanowi kolejne przestępstwo skarbowe. Podatnik, który uchylając się od opodatkowania, nie ujawnia właściwemu organowi przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub nie składa deklaracji, przez co naraża podatek na uszczuplenie, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności, albo obu tym karom łącznie (tak: Art. 54. § 1 kodeksu karnego skarbowego).
Po trzecie, tego rodzaju nadużycie jest coraz łatwiejsze do wykrycia. Ponieważ prawdziwe "konta na hasło" z których słynęła kiedyś bankowość szwajcarska, nie istnieją już w cywilizowanym obrocie bankowym, to dane osób korzystających z takich kont są zbierane przez banki i w pewnych okolicznościach mogą zostać ujawnione. Rosnąca liczba państw, w tym również tzw. rajów podatkowych prowadzi z Polską automatyczną wymianę informacji dotyczących przychodów (dochodów) z oszczędności osób fizycznych. Tego rodzaju przepływ informacji istnieje między Polską, a - między innymi - Anguillą, Brytyjskimi Wyspami Dziewiczymi, Guernsey, Arubą, Antylami Holenderskimi, Jersey, Kajmanami, Montserrat, Turks i Caicos, oraz Wyspą Man.
Pod względem poufności przysłowiowe "konto na Kajmanach" albo "konto na Wyspach Dziewiczych" nie jest więc dużo bardziej poufne niż konto w Ciechocinku.
Inne państwa nie prowadzą wymiany automatycznie, ale w pewnych okolicznościach mogą udostępnić takie dane. W marcu 2009 roku nawet władze Szwajcarii wyraziły zgodę na wprowadzanie do miejscowego prawa klauzuli o pomocy administracyjnej w sprawach podatkowych, opierającej się na art. 26 Modelowej Konwencji OECD. Przepis ten pozwala na przekazywanie informacji podatkowej w uzasadnionych, indywidualnych przypadkach, aczkolwiek nie może być podstawą do automatycznego ujawniania informacji na żądanie drugiego państwa.
Właściwe rozwiązanie
Powyższe okoliczności nie stoją oczywiście na przeszkodzie gromadzeniu majątku na zagranicznych rachunkach bankowych w sposób poufny i dyskretny, jednakże wymaga to zastosowania bardziej zaawansowanych rozwiązań niż proste otwarcie zagranicznego rachunku bankowego przez krajową osobę fizyczną. Poprzez zastosowanie odpowiednich rozwiązań prawnych możliwe jest osiągnięcie efektu praktycznego zbliżonego do poziomu poufności, jaki oferowały kiedyś szwajcarskie konta "numeryczne".
Należy jednak dołożyć należytej staranności, aby zastosowane rozwiązanie było zgodne z zagranicznym i polskim prawem podatkowym, co również jest możliwe do osiągnięcia dzięki zastosowaniu odpowiednich konstrukcji prawnych i rozwiązań faktycznych.